O nadmiernym zadłużeniu można mówić w sytuacji, gdy dochody gospodarstwa domowego po odliczeniu niezbędnych wydatków na utrzymanie, nie wystarczają na spłatę zobowiązań finansowych.

Zaniechanie spłaty kredytu wiąże się z wypowiedzeniem przez instytucję finansową umowy kredytowej i postawienie jej w stan natychmiastowej wymagalności. Oznacza to, że na kredytobiorcy ciąży obowiązek natychmiastowego zwrotu pożyczonych pieniędzy. Umowa może zostać wypowiedziana, gdy konsument nie zapłaci, w terminach określonych w umowie, pełnych rat kredytowych, za co najmniej dwa okresy płatności. Okres wypowiedzenia wynosi zazwyczaj trzydzieści dni. Jeśli w tym czasie kredytobiorca nie zwróci kwoty kredytu w całości, instytucja finansowa podejmuje kolejne czynności zmierzające do odzyskania pieniędzy.

Do takich czynności należą działania windykacyjne. Obejmują one windykację przedsądową (w tym bezpośrednią) i sądową. Celem windykacji przedsądowej jest odzyskanie pieniędzy pożyczonych kredytobiorcy w maksymalnie krótkim czasie. Opiera się ona na windykacji telefonicznej lub pisemnej. Windykacja bezpośrednia jest skierowana do dłużników, którzy nie reagują na monity telefoniczne i pisemne. Polega na bezpośrednim kontakcie z dłużnikiem w jego miejscu zamieszkania, w celu osobistego zdyscyplinowania go i skłonienia do zapłaty.

Nieskuteczność tego typu czynności może doprowadzić do wystąpienia instytucji finansowej z wnioskiem do sądu o wszczęcie procedury egzekucyjnej. Wierzyciel wystawia bankowy tytuł egzekucyjny, któremu sąd nadaje klauzulę wykonalności. Staje się on tytułem wykonawczym. Na jego podstawie komornik może wszcząć egzekucję. Komornik przekazuje dłużnikowi tytuł wykonawczy, który stwierdza istnienie i zakres roszczenia podlegającego egzekucji. W przypadku SKOK Stefczyka tytuł wykonawczy nadany zostaje poprzez uprawomocnienie się nakazu zapłaty wydanego przez sąd na skutek pozwu złożonego przez Kasę.

Zazwyczaj egzekucja polega na zajęciu części wynagrodzenia dłużnika lub pieniędzy znajdujących się na jego rachunku bankowym. Kwoty egzekucji są ściśle określone przepisami prawa w zależności od rodzaju uzyskiwanego dochodu. Egzekucja może być również prowadzona z ruchomości i nieruchomości. Warto wiedzieć, że niektóre przedmioty są wyłączone spod egzekucji, a ich pełna lista znajduje się w kodeksie postępowania cywilnego. Należy pamiętać, że dłużnik zobowiązany jest do uregulowania wszelkich kosztów związanych z windykacją i egzekucją należności.